1. Bức tranh vĩ mô: Fed tạm dừng cắt giảm lãi suất, USD yếu, dòng tiền xoay trục sang hàng hoá
Ngày 28/01/2026 (giờ Mỹ), Cục Dự trữ Liên bang (Fed) ra tuyên bố giữ nguyên lãi suất điều hành ở vùng 3,5–3,75% sau 3 lần cắt liên tiếp từ tháng 9 năm trước. Fed đánh giá tăng trưởng kinh tế Mỹ vẫn “vững”, lạm phát “vẫn cao”, thị trường lao động có dấu hiệu ổn định, và nhấn mạnh chính sách sẽ tiếp tục dựa trên dữ liệu.
Quyết định “tạm dừng” cắt giảm lãi suất khiến kỳ vọng nới lỏng mạnh tay bị kiềm lại, nhưng đồng thời cũng củng cố quan điểm lãi suất đã tiệm cận vùng trung tính. Trong bối cảnh bất định chính trị – tài chính gia tăng, dòng tiền phòng thủ vẫn ưu tiên vàng, bạc và các tài sản hữu hình.
Chỉ số USD Index sau giai đoạn giảm mạnh đang dao động quanh vùng thấp nhất 4 năm trở lại đây, dù có phục hồi nhẹ sau cuộc họp Fed. Đồng USD yếu tiếp tục là chất xúc tác tích cực cho giá nông sản, kim loại và năng lượng, khi hàng hoá niêm yết bằng USD trở nên hấp dẫn hơn với các nền kinh tế khác.
2. Năng lượng: Dầu bật tăng nhờ tồn kho Mỹ giảm và căng thẳng địa chính trị
2.1. Dầu thế giới lên vùng cao, rủi ro nguồn cung gia tăng
Trên thị trường quốc tế, ngày 29/01/2026:
- Dầu Brent giao tháng 4 giao dịch quanh 67,7 USD/thùng, tăng khoảng 1,6% trong phiên gần nhất.
- Dầu WTI giao tháng 3 quanh 63,6 USD/thùng, tăng gần 0,7%.
Động lực tăng giá dầu đến từ ba nhóm yếu tố chính:
- Tồn kho dầu thô thương mại Mỹ tuần kết thúc ngày 23/01 giảm hơn 2,3 triệu thùng, trái ngược kỳ vọng tăng, cho thấy cung thực tế đang bị siết.
- Bão mùa đông và rét đậm tại Mỹ ảnh hưởng sản lượng, ước tính làm giảm khoảng 600.000 thùng/ngày.
- Căng thẳng địa chính trị gia tăng tại Trung Đông liên quan Iran, cùng những bất ổn an ninh khu vực, nâng rủi ro gián đoạn nguồn cung.
Bên cạnh đó, quyết định của Fed giữ nguyên lãi suất, cùng đồng USD yếu, càng khiến dầu và các tài sản hữu hình trở nên hấp dẫn hơn trong vai trò phòng hộ lạm phát.
2.2. Giá xăng dầu trong nước neo cao, dự báo tăng trong kỳ điều chỉnh
Tại Việt Nam, đến sáng 29/01/2026, giá bán lẻ xăng dầu trong nước vẫn giữ theo kỳ điều chỉnh ngày 22/01:
- Xăng RON 95-III quanh 18.630 đồng/lít.
- Xăng E5 RON 92 quanh 18.280 đồng/lít.
- Dầu DO 0.05S quanh 17.700 đồng/lít.
Với việc giá dầu thế giới tăng khá mạnh, nhiều doanh nghiệp đầu mối dự báo kỳ điều hành chiều 29/01 có khả năng ghi nhận mức tăng:
- Dầu diesel có thể tăng khoảng 300–400 đồng/lít.
- Giá xăng có thể tăng nhẹ 50–200 đồng/lít.
Trong bối cảnh chi phí nhiên liệu chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu chi phí vận tải, logistics và sản xuất, các doanh nghiệp Việt Nam có nhu cầu sử dụng hợp đồng tương lai dầu và xăng dầu trên thị trường hàng hoá phái sinh để:
- Khoá trước giá đầu vào, giảm rủi ro biến động giá.
- Chủ động xây dựng kế hoạch giá bán, biên lợi nhuận.
3. Kim loại quý: Vàng tiếp tục hưởng lợi từ Fed “tạm dừng” – tâm lý trú ẩn gia tăng
Trên thị trường quốc tế, vàng đã có chuỗi tăng mạnh trong những phiên trước khi Fed nhóm họp, với các hợp đồng vàng COMEX dao động quanh vùng đỉnh lịch sử trên 5.300–5.400 USD/oz trong ngày 28/01. Sau quyết định giữ nguyên lãi suất, vàng tiếp tục được hỗ trợ bởi:
- Kỳ vọng Fed sẽ khó nâng lãi suất trở lại, thậm chí có thể nối lại chu kỳ cắt giảm trong năm nếu kinh tế chậm lại.
- Bất ổn chính trị – pháp lý xung quanh sự độc lập của Fed và môi trường tài chính Mỹ, thúc đẩy nhu cầu trú ẩn.
Đồng thời, các sàn giao dịch lớn tại Trung Quốc như SGE, SHFE lẫn CME đều đang nâng biên độ dao động và tỷ lệ ký quỹ đối với hợp đồng vàng, bạc, nhằm kiểm soát rủi ro trong bối cảnh biến động giá tăng rất mạnh. Điều này cho thấy thị trường kim loại quý đang ở giai đoạn nhạy cảm, cơ hội lớn nhưng rủi ro cũng cao nếu sử dụng đòn bẩy không phù hợp.
Đối với nhà đầu tư phái sinh Việt Nam, vàng và bạc tiếp tục là nhóm sản phẩm:
- Phù hợp cho chiến lược giao dịch theo xu hướng trung – dài hạn.
- Thích hợp cho mục tiêu phòng hộ danh mục tài chính trước rủi ro lạm phát và biến động tiền tệ.
4. Nông sản: Nắng nóng và khô hạn tại Argentina đe doạ lúa mỳ, ngô, đậu tương
Thị trường nông sản toàn cầu đang chuyển trọng tâm sang khu vực Nam Mỹ – đặc biệt là Argentina và Brazil – nơi quyết định phần lớn triển vọng cung trong niên vụ 2025/26.
4.1. Argentina: Lúa mỳ, ngô, đậu tương chịu sức ép thời tiết
Các vùng trồng trọng điểm tại Argentina đang đối mặt:
- Nhiệt độ cao, nhiều thời điểm chạm 40°C.
- Lượng mưa thiếu hụt kéo dài, độ ẩm đất thấp.
Lúa mỳ vụ đông đã qua giai đoạn nhạy cảm, nhưng ngô và đậu tương đang trong giai đoạn sinh trưởng – trổ cờ – làm hạt, rất nhạy với thiếu nước. Các chuyên gia khí tượng và các sở giao dịch lớn nhận định:
- Sản lượng ngô Argentina có khả năng phải điều chỉnh giảm so với dự báo trước.
- Đậu tương, dù được hỗ trợ bởi một số đợt mưa cục bộ, vẫn đối diện rủi ro giảm năng suất nếu khô nóng kéo dài đến đầu tháng 2.
Thông tin này đã hỗ trợ giá ngô và đậu tương trên CBOT tăng trở lại những phiên gần đây. Đặc biệt, đậu tương và sản phẩm từ đậu tương (khô đậu, dầu đậu) có diễn biến tích cực hơn nhờ:
- Nhu cầu ép dầu – làm thức ăn chăn nuôi từ các thị trường châu Á ổn định.
- Triển vọng xuất khẩu của Brazil dù vẫn lớn nhưng tiến độ thu hoạch và vận chuyển luôn tiềm ẩn rủi ro tắc nghẽn.
4.2. Lúa mỳ: Ảnh hưởng bão tuyết Mỹ và nguồn cung Biển Đen
Tại Mỹ, bão mùa đông vừa qua khiến:
- Một phần diện tích lúa mỳ vụ đông bị băng tuyết bao phủ, gây lo ngại về thiệt hại cục bộ.
- Song lớp tuyết dày cũng đóng vai trò “chăn tuyết” bảo vệ cây trước rét sâu, giúp giảm rủi ro chết rét hoàn toàn.
Ở khu vực Biển Đen, Nga vẫn duy trì tốc độ xuất khẩu lúa mỳ cao, nhưng chi phí logistics tăng lên do nguồn cung nội địa dịch chuyển xa hơn cảng và tình hình địa chính trị khó đoán. Điều này khiến giá lúa mỳ khó giảm sâu, dễ bật tăng khi xuất hiện tin xấu về thời tiết hoặc vận chuyển.
Với nhà đầu tư Việt Nam, nhóm nông sản – đặc biệt lúa mỳ, ngô, đậu tương – tiếp tục là mảng:
- Đa dạng hoá danh mục, giảm phụ thuộc vào kim loại, năng lượng.
- Phù hợp chiến lược theo mùa vụ (weather trade) gắn với tin tức thời tiết, báo cáo cung cầu (USDA, báo cáo xuất khẩu, số liệu tồn kho).
5. Nguyên liệu công nghiệp: Cà phê, ca cao, đường trong nhịp điều chỉnh sau giai đoạn “nóng”
Nhóm soft commodities (cà phê, ca cao, đường) bước vào năm 2026 với điểm xuất phát là mức giá cao sau giai đoạn tăng nóng trong 1–2 năm qua:
- Ca cao trước đó lập đỉnh lịch sử do sản lượng Tây Phi suy giảm, đang dần điều chỉnh khi thị trường kỳ vọng niên vụ mới cải thiện.
- Cà phê Arabica và Robusta biến động mạnh, gần đây ghi nhận những phiên giảm sâu sau chuỗi tăng dài; riêng Robusta phụ thuộc nhiều vào nguồn cung Việt Nam và Brazil.
- Đường chịu tác động đan xen giữa thời tiết tại Ấn Độ, Thái Lan, Brazil và quyết định của các nước sản xuất về phân bổ mía giữa đường và ethanol (gắn trực tiếp với giá dầu).
Trong ngày 29/01/2026, một số báo cáo trong nước ghi nhận giá cà phê có nhịp giảm mạnh sau chuỗi ngày tăng, phản ánh lực chốt lời và điều chỉnh bình thường của thị trường sau giai đoạn “quá mua”.
Đối với nhà đầu tư phái sinh:
- Cà phê, ca cao, đường là nhóm có biên độ lớn, hấp dẫn nhưng độ rủi ro cao.
- Cần chú trọng quản trị rủi ro: giảm đòn bẩy, đặt cắt lỗ chặt chẽ, tránh “gồng lỗ” khi thị trường đảo chiều nhanh.
6. Kim loại cơ bản và năng lượng mở rộng: Cân bằng giữa kỳ vọng tăng trưởng và rủi ro cung
Các kim loại cơ bản như đồng, nhôm, kẽm, nickel… tiếp tục được hưởng lợi từ câu chuyện:
- Đầu tư hạ tầng, năng lượng tái tạo, lưới điện, trung tâm dữ liệu.
- Gián đoạn nguồn cung do đình trệ mỏ, chi phí logistics tăng và sự tập trung nguồn cung tại một số quốc gia.
Trên thị trường năng lượng rộng hơn:
- Khí tự nhiên vẫn giữ vai trò quan trọng khi mùa đông tại nhiều khu vực Bắc bán cầu lạnh hơn bình thường, kéo nhu cầu sưởi ấm lên cao.
- Các sản phẩm lọc dầu như xăng, dầu diesel, dầu sưởi chịu cùng lúc tác động của giá dầu thô, công suất lọc dầu, và nhu cầu đi lại – sản xuất sau kỳ nghỉ lễ.
Nhà đầu tư có thể cân nhắc sử dụng hợp đồng tương lai trên các sản phẩm kim loại cơ bản, xăng, diesel, khí tự nhiên để:
- Phòng hộ chi phí nguyên vật liệu (doanh nghiệp sản xuất, xây dựng, vận tải).
- Giao dịch theo các câu chuyện cung – cầu mang tính chu kỳ (cycle) và cấu trúc (structural).
7. Gợi ý cấu trúc SEO cho bài viết trên website công ty
Để tối ưu SEO cho bài blog tin tức ngày 29/01/2026, có thể triển khai:
- Tiêu đề chính: “Vàng và dầu đồng loạt tăng mạnh sau quyết định giữ lãi suất của Fed – Cơ hội mới cho thị trường phái sinh hàng hoá 29/01/2026”.
- Từ khoá tập trung: vàng, dầu, nông sản, lúa mỳ, đậu tương, cà phê, ca cao, đường, kim loại, năng lượng, hàng hoá phái sinh.
- Thẻ H2/H3 rõ ràng cho từng nhóm: vĩ mô – Fed, năng lượng (dầu), kim loại (vàng, bạc), nông sản (lúa mỳ, ngô, đậu tương), nguyên liệu công nghiệp (cà phê, ca cao, đường).
- Đoạn tóm tắt ngắn (meta description) khoảng 150–160 ký tự dựa trên phần mô tả đã viết.
- Tối ưu internal links tới các bài viết giải thích cơ bản: “Hợp đồng tương lai dầu là gì?”, “Giao dịch vàng phái sinh”, “Phòng hộ giá nông sản cho doanh nghiệp”.
8. Kết luận: Cơ hội và rủi ro song hành trên thị trường phái sinh hàng hoá ngày 29/01/2026
Ngày 29/01/2026 ghi dấu một phiên giao dịch quan trọng khi các yếu tố vĩ mô (quyết định lãi suất của Fed, diễn biến đồng USD), địa chính trị (căng thẳng tại Trung Đông) và thời tiết (nắng nóng – khô hạn ở Argentina, bão tuyết tại Mỹ) cùng lúc tác động lên bốn nhóm hàng hoá lớn: nông sản, nguyên liệu công nghiệp, kim loại, năng lượng.
Vàng và dầu tiếp tục nổi bật trong vai trò tài sản phòng hộ và chỉ báo tâm lý rủi ro, trong khi nhóm nông sản hưởng lợi từ lo ngại về thời tiết, còn nguyên liệu công nghiệp bước vào giai đoạn điều chỉnh sau chu kỳ tăng nóng.
Với nhà đầu tư và doanh nghiệp Việt Nam, thị trường phái sinh hàng hoá không chỉ mang lại cơ hội giao dịch ngắn hạn theo xu hướng mà còn là công cụ chiến lược để quản trị rủi ro giá, đa dạng hoá danh mục trong một môi trường kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động.
(Bài viết được hỗ trợ bởi AI)